İçeriğe atla

Kasım'a özel: Aylık pakette Kasım ücretine, yıllık pakette bir yıllık ücrete %50 indirim.

Paketleri incele

WhatsApp İYS Kaydı Gerekir mi? İYS Nedir, Neyi Kapsar?

WhatsApp'tan kampanya mesajı göndermeden önce İYS'ye kayıt gerekip gerekmediğini merak ediyorsanız yalnız değilsiniz. İleti Yönetim Sistemi'nin ne olduğunu, hangi kanalları kapsadığını, resmi kaynakların WhatsApp hakkında ne söyleyip ne söylemediğini ve belirsizlik sürerken izinleri nasıl yöneteceğinizi anlatıyoruz.

WhatsApp'tan kampanya duyurusu atmaya hazırlanan işletmelerin bize sık sorduğu bir soru var: WhatsApp İYS kaydı gerekiyor mu? Kısa cevap, sanıldığı kadar net değil. Resmi kaynaklar arama, SMS ve e-posta için açık konuşuyor; WhatsApp'ın adını ise anmıyor. Aşağıda İYS'nin ne olduğunu, hangi kanalları kapsadığını ve WhatsApp ile ilişkisini resmi kaynaklarda yazanlarla anlatıyoruz. Belirsiz kalan yeri de belirsiz diye işaretliyoruz.

İYS nedir, kim yönetiyor?

İleti Yönetim Sistemi (İYS), işletmelerin ticari elektronik ileti göndermek için aldıkları onayları kaydettikleri ulusal veri tabanı. Ticaret Bakanlığı, 6563 sayılı Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun kapsamında bu platformu kurma görevini Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği'ne (TOBB) verdi. Sistemi, TOBB'un bu iş için kurduğu İleti Yönetim Sistemi A.Ş. işletiyor.

Sistemin iki tarafı var. İşletme, yani mevzuattaki adıyla hizmet sağlayıcı, aldığı onayları İYS'ye yüklüyor ve gönderimden önce kontrol ediyor. Vatandaş ise verdiği izinleri e-Devlet ya da iys.org.tr üzerinden görüyor, istemediğini reddediyor. Mantık basit: onayı olmayan kişiye ticari ileti gitmesin.

İYS'ye hangi bilgiler yükleniyor?

İYS'nin sıkça sorulan sorular sayfasına göre bir izin kaydında şu bilgiler yer alıyor:

  • İletişim adresi (telefon numarası ya da e-posta adresi)
  • İzin tarihi
  • İletişim kanalı (arama, mesaj ya da e-posta)
  • Alıcı tipi (bireysel ya da tacir)
  • İzin kaynağı (örneğin web sitesi ya da ıslak imzalı onay formu)

Bu listeyi aklınızda tutun. WhatsApp için izin toplarken de aynı bilgileri saklamak işinizi epey kolaylaştırıyor.

İYS hangi kanalları kapsıyor?

İYS üç kanal üzerinden çalışıyor: arama, mesaj ve e-posta. Her kanalın izni ayrı tutuluyor. Bir müşteri size SMS izni verip e-posta iznini reddedebilir, İYS bunu ayrı ayrı gösterir.

İYS kanalıResmi sayfalarda nasıl tarif ediliyor?Tipik örnek
AramaSesli aramaÇağrı merkezinden kampanya araması
MesajKısa mesajSMS ile indirim duyurusu
E-postaElektronik postaKampanya bülteni

Bir ayrıntı dikkat çekici. İYS'nin SSS sayfasında, alıcılara yalnızca mobil uygulama üzerinden anlık bildirim (push) gönderen işletmelerin bu alıcıları "bugünkü uygulama kapsamında" İYS'ye bildirmesinin gerekmediği yazıyor. Yani İYS'nin kanal listesi, her dijital aracı kendiliğinden içine almıyor.

WhatsApp mesajları İYS kapsamına giriyor mu?

Dürüst cevap şu: İYS'nin ve Ticaret Bakanlığı'nın incelediğimiz sayfalarında bunu açıkça söyleyen bir ifadeye rastlamadık. WhatsApp, İYS'de ayrı bir kanal olarak geçmiyor. "Mesaj" kanalının WhatsApp'ı da kapsayıp kapsamadığı isim verilerek yazılmamış.

Peki ne yapmalı? İşe iki ayrı soruyu birbirinden ayırarak başlamak gerekiyor.

Birinci soru: Alıcıdan onay almanız gerekiyor mu?

Ticari İletişim ve Ticari Elektronik İletiler Hakkında Yönetmelik, kapsamını elektronik iletişim araçlarıyla yapılan her türlü ticari iletişim olarak tanımlıyor. İYS de ticari elektronik iletiyi anlatırken telefon, e-posta, kısa mesaj gibi araçları "gibi" diyerek örnek veriyor; kapalı bir liste çizmiyor. Bu yüzden WhatsApp'tan kampanya mesajı atarken alıcının onayına ihtiyaç olduğunu varsayarak ilerlemek bize göre en güvenli yol.

İkinci soru: O onayı İYS'ye kaydetmeniz gerekiyor mu?

Asıl belirsizlik burada. Resmi metinler mesaj kanalını kısa mesaj üzerinden anlatıyor ve WhatsApp için ayrı bir yönlendirme vermiyor. Temkinli davranmak isteyen bir işletme, WhatsApp için aldığı onayları mesaj kanalı altında İYS'ye de işlemeyi düşünebilir. Bunun zorunlu olup olmadığına dair kesin cevabı ise hukuk danışmanınızdan ya da İYS'nin kendi destek kanallarından almanızı öneriyoruz.

Hukuki tavsiye değildir. Bu yazı, resmi kaynaklarda yazanları ve pratik gözlemlerimizi aktarıyor. Mevzuat ve İYS uygulamaları değişebilir; kendi durumunuz için bir hukukçuya danışın.

Ticari ileti mi, bilgilendirme mi?

Onay ve İYS kuralları ticari elektronik iletiler için geçerli. Ürün tanıtımı, kampanya, indirim duyurusu bu gruba giriyor. Sipariş onayı ya da kargonun yola çıktığını haber veren mesaj gibi bir işlemle ilgili bilgiler ise ayrı değerlendirilen bilgilendirme iletileri olabilir.

İYS'nin SSS'si, bir iletinin ticari mi bilgilendirme mi olduğunu ayırt etmenin gönderen işletmenin sorumluluğunda olduğunu açıkça yazıyor. Karışıklık en çok şurada çıkıyor: kargo bildiriminin altına "Sepette ek indirim sizi bekliyor" satırı eklemek. O tek satır, mesajın niteliğini değiştirebilir.

Meta'nın kategorileri başka bir şey. WhatsApp şablonlarında seçtiğiniz pazarlama, bilgilendirme (utility) ve doğrulama kategorileri Meta'nın onay ve ücretlendirme düzeni için var. Hukuki nitelendirmenin yerine geçmiyor; ikisini ayrı düşünün.

Şablon kategorilerine örnek görmek isterseniz WhatsApp şablon mesaj örnekleri yazımıza göz atabilirsiniz.

Tacir ve esnafa mesaj atarken ne değişiyor?

B2B çalışıyorsanız bu kısım sizi ilgilendiriyor. İYS'nin SSS'sine göre tacir ya da esnaf olan alıcılardan önceden onay almanız gerekmiyor. Ama İYS'de kaydı olmayan alıcıya ticari ileti gönderilemediği için, tacir ve esnaf alıcıları gönderimden önce İYS'ye eklemeniz gerekiyor.

Kısacası şu: onay şartı hafif, kayıt şartı duruyor. İYS'de bu kişiler alıcı tipi "tacir" olarak işaretleniyor.

WhatsApp'ta temkinli ilerlemek için kontrol listesi

WhatsApp İYS konusundaki belirsizlik giderilene kadar, iki ihtimale de uyan bir düzen kurmak mantıklı. Biz şu adımları öneriyoruz:

  1. İzin metninde kanalı açıkça yazın. "WhatsApp üzerinden kampanya ve duyuru mesajı almayı kabul ediyorum" gibi. Genel bir "iletişim izni" kutusu, hangi kanala izin verildiğini belirsiz bırakır.
  2. İzni kayıt altına alın. Telefon numarası, tarih ve kaynak (web formu, mağaza, sohbet) mutlaka dursun. Bu alanlar İYS'nin istediği bilgilerle de örtüşüyor.
  3. Her ticari mesajda çıkış yolu verin. Yönetmelik, ret bildiriminin iletinin geldiği kanaldan kolay ve ücretsiz yapılabilmesini istiyor. WhatsApp'ta bu bir "Mesaj almak istemiyorum" butonu ya da "DUR yazmanız yeterli" notu olabilir.
  4. Ret gelince hemen güncelleyin. Kişiyi gönderim listenizden çıkarın; İYS'ye kayıt yaptıysanız orada da güncelleyin.
  5. Meta kurallarını ayrıca uygulayın. WhatsApp'ın işletme mesajlaşma politikası da kişiye yazmadan önce izin (opt-in) almanızı istiyor. Mevzuata uymak Meta kuralını karşılamaz, tersi de geçerli.
  6. Belirsiz noktada sorun. Büyük bir kampanya öncesinde hukuk danışmanınızın görüşünü almak, sonradan şikâyetle uğraşmaktan ucuza gelir.

KVKK ve Meta tarafının ayrıntıları için WhatsApp'tan toplu mesaj göndermek yasal mı? yazımızı da okuyabilirsiniz.

İzin ve çıkış kayıtlarını tek yerde tutun. Kampanyalarınızı rıza kaydı ve gönderim geçmişiyle birlikte nasıl yöneteceğinizi gösterelim.

Ücretsiz demo al

Chatopya bu süreçte nerede devreye giriyor?

Chatopya, WhatsApp toplu mesaj gönderirken rıza kaydını, çıkış (opt-out) taleplerini ve gönderim geçmişini tutuyor. Kişileri Excel ile yükleyip sonuçları dışa aktarabiliyorsunuz. Etiket ve özel alanlarla segment kurarak kampanyayı izin vermiş kişilere sınırlayabiliyorsunuz.

Şablonlarınızı ekibimizle birlikte Meta kurallarına uygun hazırlıyoruz. İYS tarafındaki kaydı ise işletme olarak kendiniz yönetiyorsunuz; mevzuattaki yükümlülük gönderen işletmede.

Sık sorulan sorular

WhatsApp mesajları için İYS kaydı zorunlu mu?

İYS'nin resmi sayfalarında WhatsApp ayrı bir kanal olarak geçmiyor ve bu konuda açık bir ifade bulamadık. Kesin cevap için hukuk danışmanınıza ya da İYS'ye danışın; ticari mesajlar için alıcı onayı almayı ise her durumda öneriyoruz.

İYS hangi kanalları kapsıyor?

İYS arama, mesaj ve e-posta kanallarıyla çalışıyor. Alıcı her kanal için ayrı izin veriyor ya da reddediyor.

Sipariş ve kargo bildirimleri için onay gerekir mi?

İşlemle ilgili bilgilendirme ile ticari ileti farklı değerlendiriliyor ve ayrımı yapmak gönderen işletmenin sorumluluğunda. Bildirime kampanya içeriği eklerseniz mesajın niteliği değişebilir.

Mobil uygulama bildirimleri İYS'ye bildirilir mi?

İYS'nin SSS sayfasına göre yalnızca mobil uygulama üzerinden anlık bildirim gönderiyorsanız, bugünkü uygulamada bu alıcıları İYS'ye bildirmeniz gerekmiyor.

Tacir ve esnaflara mesaj atarken onay gerekir mi?

Önceden onay gerekmiyor. Yine de gönderimden önce bu alıcıları İYS'ye kaydetmeniz gerekiyor.

#İYS #WhatsApp #ticari ileti #izin yönetimi #KVKK

Bu yazıyı paylaşın WhatsApp LinkedIn X Facebook
İlgili Chatopya çözümü Kurulum desteği için bize ulaşın

İzinli kampanyaları tek panelden yönetin

Rıza kaydı, çıkış talepleri ve gönderim geçmişiyle WhatsApp toplu mesajlarınızı nasıl düzenleyeceğinizi ekibimiz ücretsiz demoda göstersin.

Paketleri İncele